Türkiye, gelen yabancý turist sayýsýnda bu yýl yeni bir rekora daha imza atmak üzereyken, bu durum, turistik beldelerdeki esnafý memnun etmedi. Alýþveriþ merkezlerinin bulunduðu sokaklarýnýn tenha olduðu gözlenen Muðla'nýn Marmaris Ýlçesi'ndeki esnaf, iþlerinin kötü olmasýndan yakýndý.
Kültür ve Turizm Bakanlýðý'ndan yabancý turist konusunda yapýlan son açýklamaya göre, Türkiye’ye temmuzda gelen yabancý turist sayýsý geçen yýlýn ayný dönemine kýyasla yüzde 16.55 oranýnda arttý. Türkiye’yi, temmuzda 3 milyon 624 bin 261 kiþi ziyaret etti. Ayrýca, Türkiye’ye ocak-temmuz döneminde gelen turist sayýsý da 12 milyon 808 bin 369 kiþiye yükseldi. Bu artýþ Bodrum, Marmaris, Milas, Fethiye, Dalaman ve Ortaca gibi dünyaca ünlü tatil beldelerinin bulunduðu Muðla'da da yaþandý. Muðla'ya yýlýn ilk altý ayýnda hava ve deniz yoluyla gelen yabancý turist sayýsý, geçen yýlýn ayný dönemine göre yüzde 16 oranýnda artarak 947 bin 40'a ulaþtý.
DHA muhabirinin görüþtüðü Marmaris'teki esnaf, sevindirici olmasý beklenen bu durumdan faydalanamadýklarýný, hatta iþlerinin daha da kötüye gittiðini dile getirdi. ‘Ceplerinde akrep bulunan' turistlerin para harcamamasý, her þey dahil sistemi, hizmet ya da ürün satmak için turistleri rahatsýz eden hanutçular, ‘pazarlýk yapýn’ telkininde bulunan yabancý rehberler, Marmarisli esnafýn ortak þikayet konusu oldu. Esnaf, turistlerin yemek ücretleri, internet kullanýmý için bile pazarlýk yaptýklarýný söyledi. Dolmuþ ve taksi þoförleri bazý turistlerin ulaþýmý da ‘Her þey dahil sistemi’ içinde sandýklarý için para vermek istemediklerini, bu sebeple zaman zaman sert tartýþmalar yaþandýðýný belirtti.
Muðla Esnaf ve Sanatkarlar Odasý Baþkaný Þükrü Ayyýldýz, gerekli önlemler alýnmadýðý, esnafýn da üzerine düþeni yapmadýðý taktirde, turist sayýsý ne kadar artarsa artsýn, turizmi kötü günlerin beklediðini dile getirdi. Ayyýldýz, “Gemi batmak üzere, elbirliðiyle suyu boþaltmamýz lazým” diyerek yetkilileri ve üyelerini göreve çaðýrdý.
Her þey dahil sistemine kýsýtlama getirilmesi, hipermarketlerin ve otellerdeki dükkanlarýn bir an önce kapatýlmasý, esnafýn turisti rahatsýz edecek davranýþlarda bulunmamasý ve Türkiye’nin imajýný zedelediðini düþündüðü yabancý rehberlerin denetlenmesi gerektiðini savunan Þükrü Ayyýldýz þöyle konuþtu:
“Esnafýmýzdan sýk sýk iþlerinin kötü olduðu yönünde þikayetler alýyoruz. Bizim de gözlemlediðimiz turist çok ama para harcamýyor, harcatýlmýyor. Her þey dahil sisteminin esnafýn iþlerini kötü etkilediði malum. Ancak bu günkü þartlar öyle bir hale geldi ki, bu sistemden vazgeçmek çok kolay deðil. Bu da yetmezmiþ gibi hemen her otelin altýna, içine kuyumdan butiðe kadar birçok ürün satan maðazalar açýldý. Bu dükkanlar, esnafýn ekmeðine engel oluyor, derhal kapatýlmalý. Öte yandan, artýk çoðu yabancý þirketlere satýlan hipermarketler de esnafýn kabusu oldu. Zor þartlara raðmen çalýþan yüzlerce esnafýn kazandýðý paralarý bu marketler yurtdýþýna çýkartýyor, paranýn sirkülesine engel oluyor. Esnaf kadar ülke ekonomisine zarar veren bu marketlerde kapatýlmalý.”
Esnafýn da bindiði dalý kesmemesi gerektiðini vurgulayan Ayyýldýz, þöyle devam etti:
“Turisti rahatsýz edip kazýklamamalý. Hizmet ya da ürünümü satacaðým diye, el kol hareketleriyle, sözleriyle turisti rahatsýz etmemeli. Deðil turist, kimseyi rahatsýz etmeye hakkýmýz yok. Hanutçular yüzünden turistler kaldýrýmlardan deðil yolun ortasýnda yürüyor. Bir de yabancý rehberler sorunu var. Bazý acenteciler, sýrf daha az maliyet olsun diye ülkelerinde turizmle ilgili staj dahi görmemiþ, deðil çalýþtýðý yöreyi Türkiye’yi tanýmayan rehberleri çalýþtýrýyor. Bu rehberler, uçaktan inen turistlere alýþveriþ sýrasýnda pazarlýk yapmalarý, kimseye güvenmemeleri yönünde telkinlerde bulunuyor. Esnafýmýzýn ve ülkemizin imajýný zedeliyorlar. Özetle, gemi su alýyor, herkes üzerine düþen görevi yerine getirip suyu boþaltmazsa, gemi batar.”
‘TURÝZM POLÝTÝKASI ÞART'
Marmaris Belediye Baþkaný CHP'li Ali Acar, Türkiye'de diðer turistik bölgelerdeki esnafýn da benzer sorunlarý yaþadýðýný ifade etti. Dünya üzerinde 4 bin 500 tatil beldesi bulunmasýnýn sektördeki rekabeti arttýrdýðýný, buna karþýn, Türkiye'nin yýllardýr turizm politikasý üretmediði için rekabette zorlandýðýný ileri süren Baþkan Acar, þunlarý söyledi:
“Birçok tatil beldemiz, beton yýðýný haline gelirken, turiste sunulan hizmet ve ürünün kalitesi düþtü. Bu arada, dünya üzerindeki tatil seçeneklerinin sayýsý arttý. Hem Türkiye içinde hem dýþýnda arz artýp tatilcinin seçme þansý da çoðalýrken, malesef biz çarpýk yapýlaþmamýz, kalitesi düþen ürünümüz ve hizmetimizle, sürekli yenilenen alternatif üretebilen ülkelerle rekabet etmek mecburiyetinde kaldýk. Tüm bunlara raðmen bir turizm politikasýnýn oluþturulamamasý, esnafýmýzý mutsuz eden durumu kronikleþtirdi.”
YABANCI OYUNU
Marmaris'te 6 yýldýr günlük yayýmlanan ‘Gündem’ adlý yerel gazetenin sahibi ve genel yayýn yönetmeni Temel Irmak da esnafý çileden çýkaran geliþmelerin turist getiren yabancý tur operatörlerinin sebep olduðunu iddia etti. Bu operatörlerin, bilinçli olarak, baþta Marmaris olmak üzere Türkiye'deki turistik yöreleri ‘ucuz tatil fýrsatý’ olarak yurt dýþýnda lanse ettiðini kaydeden Temel Irmak, “13 yýldýr Marmaris'te gazetecilik yapýyorum. Bu süre zarfýnda her geçen sezon turist sayýsý artmasýna raðmen, esnaf, giderek daha periþan hale geldi. Bence bunun en büyük sebebi, peþin ödeme yaptýklarý otellerdeki yataklarý, neredeyse yok pahasýna pazarlayan yabancý tur operatörleri.” dedi.
Aðýzbirliði etmiþçesine turist sayýsý arttýkça kazançlarýnýn azaldýðýný belirten ilçedeki esnaf da içinde bulunduklarý durumu açýklayabilmek için baþlarýndan geçen þu ilginç örnekleri verdi:
Özlem Saðlam (Restoran iþletmecisi): “Her þey dahil sisteminin yaygýnlaþmasýyla, dýþarýda yemek yiyenlerin sayýsý gün geçtikçe azaldýðý yetmezmiþ gibi bazý turistlerin davranýþlarý bizi iyice bezdiriyor. 2 YTL'ye sattýðýmýz tavuk döneri 50 Yeni Kuruþ daha ucuz yiyebilmek için bile dakikalarca pazarlýk eden, iki pipet isteyip bir þiþe kolayý yanýndaki yakýnýyla bölüþenler oluyor.”
Eþref Karaca (Kuyumcu): “Bazý rehberler ya da kim ne anlatýyorsa bu turistlere, olmadýk diyaloglar yaþýyoruz. Kimi altýnlarýn sahte olup olmadýðýný sorarken, kimisi de 20 euroluk ürünü iki euroya alabilmek için pazarlýk ediyor. Turist sayýsý arttýkça da bu tür garip istekler de artýyor, iþlerimiz ise azalýyor.”
Mehmet Ali Aynan (Minibüs Þoförü): “Taksici arkadaþlardan turistlerin her þey dahil sistemle çalýþan otellerde konakladýklarý için para vermek istemediðini, bu sebeple tartýþmalar yaþandýðýný duyuyorduk da inanmýyorduk. Þimdi ayný dert bizim baþýmýzda. Bazý turistler ayný gerekçeyle 1.25 YTL'lik dolmuþ parasýný vermek istemiyor.”
Halis Ekizoðlu (Market sahibi): “Özellikle her þey dahil sistemi kapsamýnda gelen turistler, sigara, çakmak ve sakýz dýþýnda neredeyse bir þey almýyor. Otellerinden pet þiþeye doldurduklarý içecekleri, ekmek arasýna koyduklarý yiyeceklerle dýþarýya çýkanlarýný bile görüyoruz.”
Yusuf Keskin (Ýnternet kafe iþletmecisi): “Saati 2 YTL olan internet baðlantýsýný para ödemeden ya da bir YTL'ye kullanmak için pazarlýk eden turistlerle çok sýk karþýlaþýyoruz. Zaman zaman tartýþtýðýmýz turistlerle birbirimize girmemek için kendimizi zor tutuyoruz. Bir de turist sayýsýnýn arttýðý söyleniyor. Ýyi de turist gelmiþ neyime”
Bu haber 7 defa okundu.
